Esnaf Mustafa Eğilmez: "Dışarıdaki mantıların yüzde sekseni ya boştur ya tavuk etidir”

Kayseri mantısı adı altında bazı şehirlerde mantıdan kanatlı hayvan eti çıktı. Nasıl anlaşılacağı hakkında konuşan Esnaf Mustafa Eğilmez, “Dışarıya giden mantıların yüzde 80’iboştur veya tavuk eti ya da sakatat etidir. Ucuz etlerden aldıkları için mantı ucuz oluyor. Şu anda iyi bir mantının kilosu 400-600 liradır. Dışarıda satılanların içine soya girdiği için iridir. Bizim mantılarımız çok küçük olur. Makinede yapılan mantılara soya ve kanatlı eti katabiliyorlar. Üzerini okumak gerekir; üzerinde yüzde 100 doğal et olduğu yazar. Bu yazmıyorsa bil ki içinde bir şey vardır; mantı ucuzsa yine bir sıkıntı vardır” dedi.

Tarım ve Orman Bakanlığı taklit ve tağşiş listesini yayınladı .Listede ise bazı şehirlerde dana etli mantı adı altında belirtilen ürünlerde Kanatlı hayvan eti ve sakatat tespit edildi. Mantısı ile meşhur olan Kayseri’de ise esnaf Mustafa Eğilmez, asıl mantının yüzde 100 dana etinden olması gerektiğini ve tavuktan yapılan mantının uzun süre durması halinde zehirleyebileceğini belirtti.

Kayserili Esnaf Mustafa Eğilmez Kayseri mantısının dana etinden yapıldığına değinerek, “Bizim Kayseri mantısının içerisinde yüzde 100 doğal dana eti olur.Öbür mantılar boş mantıdır. Tavuk etiyle olanlar ucuz mantılardır. Biz burada hanımlara büktürdüğümüz eti, soğanı, unu, her şeyi alıp hanımlara veriyoruz. Dört beş hanım yoğuruyor, etle beraber yapıyor ve getiriyor; biz de vakumluyoruz. Dışarıya giden mantıların yüzde 80’i boştur veya tavuk eti ya da sakatat etidir. Ucuz etlerden aldıkları için mantı ucuz oluyor. Şu anda iyi bir mantının kilosu 400-600 liradır. Yarım kilodan 4 kişi, 1 kilodan ise 8, 10 veya12 kişi doyar. Kayseri mantısı etli olduğunda, eski anne babalarımızın usulüyle bir kaşığa 40 tane girer. Dışarıda satılanlar iridir. Onların içine soya girdiği için bizim mantılarımız çok küçük olur. Annelerimiz biraz alır, eti içine koyar ve büker. Çok küçük olduğu için bir kadın günde 2-3 kilo mantıyı zor büker. Ama öbürleri fabrikasyon olduğu için tonlarca yaparlar. Makineye soya ve kanatlı olanlardan veriyorlar. Üzerini okumak gerekir; üzerinde yüzde 100doğal et olduğu yazar. Bu yazmıyorsa bil ki içinde bir şey vardır; ucuzsa yine bir şey vardır. Kaliteli, yani anne baba usulü yapılan bir mantının maliyeti600-700 liradan aşağı olmuyor. Tavuk etini kıyma olarak çekerler, kuşbaşı koymazlar. Tavuk kıymasıyla sakatatı bir harmanlayıp çekiyorlar. Yanına soğanı da kattıkları zaman ete benzer gibi olur ama et değildir. Zaten sakatatla tavuk eti kokar; mantı haşlandığı için piştiğinde bu belli olur. Et kokmaz, ağzınıza aldığınızda etin lezzeti gelir ama tavuğu aldığınızda lezzeti gelmez. Çünkü kullanılmayacak tavukları alıyorlar ve ucuz olduğu için mantıyı da ucuza yapıyorlar. Belirli markaları almalısınız veya markası olmayan mantıyı almamalısınız. Vakumlandığında bozulmazlar. Ama öbür mantılar kuru olduğu için içinde ne olduğu belli olmaz ve uzun süre bozulmazlar. Bizim mantılarımız ise içinde et olduğu için belli bir müddet sonra bozulur. Tavuk ve sakatat birleşince kimse bilemez, et zanneder ama et değildir. Daha önceden soyadan yapıyorlardı; soya yine tavuktan iyiydi çünkü tavuk uzun müddet durduğunda adamı zehirler. Bazı markalar soyadan yapıyor ve üzerine yazıyor. Üzerinde yüzde100 dana eti yazması lazım. Bunlara güvence yoktur; yazık günahtır, boşuna yemek sağlığa da zararlıdır” şeklinde konuştu.

‘ESKİ ANALARIMIZ KALMADIĞI İÇİN MANTI DA OYUNCAK OLDU, ŞİMDİKİ KADINLAR BİLMİYOR’

Kayseri’de mantı kültürünün değişimini anlatan Mustafa Eğilmez, "Mantı dediğin hamurdan olur. Hamuru analarımız yoğurur. Eskiden kadınlar ayaklarının altına alırlardı daha iyi yoğuralım da daha güzel olsun diye. Şimdi o kadınla rkalmadı. Şimdiki kadınlar da zaten bilmiyor. Hep yüzde 30'u, yüzde 40'ıçalışıyor, hazır alıyor. Yani yapamazlar. Eski analarımız kalmadığı için mantıda oyuncak oldu. Eskiden analarımız on beze, on beş beze otururlardı, bükerlerdi. Orada kaynardı, yenirdi, ne güzel olurdu. Şimdi o bayanlar kalmadı. 70-80 yaşındaki bayanlar şimdi otursa makine gibi yaparlar ama şimdikiler bilmiyor ki. Bilmediği için kaliteli olan yerlerden alacaklar veya sipariş verecekler. Evlerde yapılıyor. Telefon açıyor 3-5 kilo mantı siparişi veriyor. Ramazan geliyor şimdi Kayseri'de özellikle mantısız olmaz. Onun için kasaptan eti alacaksın kendin. Mantı yapan ablalarımız var , o ablalara götürüyorsun, ununu, etini, soğanını veriyorsun. Diyor ki mesela ben kilosunu 100 liraya yaparım diyor. Yanında yapıyor 100 liraya, tartıyor sana kaç kilo çıkmış, 7-8 kilo ununa göre onu veriyor, sen de götürüyorsun dipfrizlere koyuyorsun, bozulma olmuyor" diye konuştu.