Bağımlılıkla Mücadelede Umut Kapısı: YEDAM’ın Çalışmaları “Psikoloji Saati” Programında Anlatıldı

Programda bağımlılığın yalnızca madde kullanımından ibaret olmadığı, alkol, tütün, kumar ve teknoloji bağımlılığı gibi farklı alanlarda da ciddi bir toplumsal sorun haline geldiği vurgulandı. Uzmanlar, bağımlılıkla mücadelede erken müdahalenin ve profesyonel desteğin önemine dikkat çekti.

YEDAM bağımlılıkla mücadelede ücretsiz psikososyal destek sunuyor

Programda YEDAM’ın çalışma modeli ve hizmet alanları hakkında detaylı bilgiler paylaşıldı. Bahar Akgül, Yeşilay Danışmanlık Merkezlerinin Türkiye genelinde geniş bir ağ ile faaliyet gösterdiğini belirterek Kayseri’de de aktif şekilde hizmet verdiklerini ifade etti.

Akgül, YEDAM’ın alkol, madde, tütün, kumar ve teknoloji bağımlılığı alanlarında hem bağımlı bireylere hem de ailelerine ücretsiz psikososyal destek sağladığını söyledi. Bu hizmetlerin klinik psikologlar ve sosyal hizmet uzmanlarının yer aldığı profesyonel bir ekip tarafından yürütüldüğünü dile getiren Akgül, danışanların gizlilik esasına dayalı bir sistem içerisinde destek aldıklarını vurguladı.

YEDAM’ın sunduğu hizmetlerin tamamen ücretsiz olduğunu belirten Akgül, bağımlılık konusunda yardım almak isteyen herkesin hiçbir çekince duymadan başvurabileceğini ifade etti.

Gizlilik ilkesi danışanların en önemli güvencesi

Programda özellikle gizlilik konusunun altı çizildi. YEDAM’ın çalışma prensiplerinden biri olan gizlilik ilkesinin danışanların güvenle destek alabilmesini sağladığı ifade edildi.

Bahar Akgül, danışanların izni olmadan hiçbir bilginin aile bireyleri dahil olmak üzere üçüncü kişilerle paylaşılmadığını belirtti. Bir kişinin randevuya gelip gelmediği gibi bilgiler dahi danışanın açık rızası olmadan açıklanmıyor.

Bu yaklaşımın özellikle bağımlılık nedeniyle yardım almaktan çekinen bireyler için önemli bir güven ortamı oluşturduğunu dile getiren Akgül, danışanların bu konuda gönül rahatlığıyla YEDAM’a başvurabileceklerini ifade etti.

YEDAM beş farklı bağımlılık türüyle mücadele ediyor

Programda YEDAM’ın yalnızca madde bağımlılığıyla değil farklı bağımlılık türleriyle de mücadele ettiği belirtildi.

YEDAM’ın hizmet verdiği bağımlılık türleri şu şekilde sıralandı:

Alkol bağımlılığı

Madde bağımlılığı

Tütün bağımlılığı

Kumar bağımlılığı

Teknoloji bağımlılığı

Uzmanlar özellikle son yıllarda davranışsal bağımlılık olarak tanımlanan kumar ve teknoloji bağımlılığının ciddi bir artış gösterdiğine dikkat çekti.

Başvurular her yıl katlanarak artıyor

Programda YEDAM’a yapılan başvuruların yıllar içerisinde ciddi şekilde arttığı ifade edildi. Kayseri’de YEDAM’ın 2021 yılında hizmet vermeye başladığını belirten Bahar Akgül, ilk yıllarda tanıtım sürecinin etkisiyle başvuruların sınırlı olduğunu ancak zamanla farkındalığın artmasıyla birlikte danışan sayısının hızla yükseldiğini söyledi.

Akgül, 2021 yılından 2025 yılına kadar geçen süreçte başvuru sayılarının her yıl iki veya üç katına çıktığını belirtti.

Son yıllarda özellikle kumar bağımlılığı başvurularında ciddi bir artış yaşandığına dikkat çeken Akgül, güncel verilerde madde ve kumar bağımlılığı başvurularının neredeyse eşit seviyelere ulaştığını ifade etti.

Teknoloji bağımlılığı fark edilmesi en zor bağımlılık türlerinden biri

Programda teknoloji bağımlılığı konusuna da ayrı bir başlık açıldı. Günümüzde akıllı telefon ve internet kullanımının hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiği vurgulandı.

Bahar Akgül, teknoloji bağımlılığının diğer bağımlılık türlerine göre daha zor fark edildiğini belirtti. Çünkü insanlar günlük işlerini, eğitimlerini ve sosyal ilişkilerini çoğu zaman telefon ve internet üzerinden yürütüyor.

Bu nedenle kişiler çoğu zaman ne zaman bağımlı hale geldiklerini fark edemiyor. YEDAM’a teknoloji bağımlılığıyla ilgili başvuruların diğer bağımlılıklara göre daha düşük görünmesinin temel nedeni de bu durum olarak değerlendiriliyor.

YEDAM’a başvurunun ilk adımı 115 danışma hattı

Programda YEDAM’a başvuru sürecinin nasıl ilerlediği de detaylı şekilde anlatıldı. Yardım almak isteyen bireylerin ilk olarak 115 numaralı YEDAM danışma hattını arayabilecekleri ifade edildi.

Bu hatta ulaşan kişilere doğrudan klinik psikologlar tarafından destek veriliyor. Telefon görüşmesinde kişinin yaşadığı problem hakkında değerlendirme yapılıyor ve gerekli yönlendirmeler gerçekleştiriliyor.

Ardından danışan bulunduğu ildeki YEDAM merkezine yönlendiriliyor ve uygun randevu oluşturuluyor.

İlk görüşme 1,5 saat sürüyor

YEDAM’da tedavi sürecinin ilk aşamasının oldukça kapsamlı bir değerlendirme görüşmesi olduğu belirtildi.

Klinik psikologlarla gerçekleştirilen ilk görüşme yaklaşık 1,5 saat sürüyor. Bu görüşmede danışanın çocukluk döneminden başlayarak eğitim hayatı, aile ilişkileri, sosyal çevresi ve bağımlılık öyküsü detaylı şekilde ele alınıyor.

Bu değerlendirme sonucunda danışan için kişiye özel bir tedavi planı hazırlanıyor.

Bağımlılık yalnızca bireyi değil aileyi de etkiliyor

Programda bağımlılığın yalnızca bireysel bir sorun olmadığına da dikkat çekildi. Uzmanlar bağımlılığın zamanla bir “aile hastalığı” haline dönüşebildiğini ifade etti.

Bağımlılık nedeniyle aile içerisinde maddi sıkıntılar, iletişim problemleri ve psikolojik gerilimler yaşanabiliyor. Bu nedenle YEDAM tedavi modelinde aile görüşmeleri de önemli bir yer tutuyor.

Danışanın izni doğrultusunda aile bireyleriyle görüşmeler yapılabiliyor ve ailelere bağımlılıkla nasıl mücadele edecekleri konusunda eğitim veriliyor.

Tedavide en önemli faktör kişinin motivasyonu

Programda bağımlılıkla mücadelede en belirleyici faktörlerden birinin kişinin değişim isteği olduğu ifade edildi.

Klinik Psikolog Beyzanur Ceviz, bağımlılığın inişli çıkışlı bir süreç olduğunu ve motivasyonun zaman zaman düşebildiğini söyledi. Bu nedenle uzmanların motivasyonel görüşme teknikleri kullanarak danışanların tedavi sürecinde kalmasına yardımcı olduğunu belirtti.

Ceviz, kişinin değişimi gerçekten istemesinin ve çevresini yeniden düzenlemesinin bağımlılıkla mücadelede büyük önem taşıdığını ifade etti.

Atölye çalışmaları danışanların hayatını yeniden yapılandırıyor

Programda YEDAM bünyesinde yürütülen atölye çalışmalarının da bağımlılıkla mücadelede önemli bir rol oynadığı anlatıldı.

Kayseri YEDAM’da aktif olarak yürütülen atölyeler arasında:

Rölyef atölyesi

Yağlı boya atölyesi

Mum yapımı atölyesi

gibi çalışmalar yer alıyor.

Bu atölyelerin amacı danışanların boş zamanlarını sağlıklı aktivitelerle değerlendirmelerini sağlamak ve yeni beceriler kazandırmak.

Bazı danışanların atölyelerde öğrendikleri beceriler sayesinde kendi ürünlerini üretmeye ve satış yaparak gelir elde etmeye başladıkları da programda paylaşıldı.

YEDAM danışanların iş hayatına dönmesine de destek oluyor

Programda YEDAM’ın danışanların sosyal hayata yeniden kazandırılması konusunda da çalışmalar yürüttüğü ifade edildi.

İŞKUR ve yerel kurumlarla iş birliği yapılarak danışanların istihdama katılmaları için destek veriliyor. Danışanlarla birlikte özgeçmiş hazırlanıyor ve uygun iş fırsatlarına yönlendirme yapılıyor.

Bu süreçte danışanların sosyal hayata yeniden uyum sağlaması hedefleniyor.

Bağımlılık konusunda toplumda birçok yanlış inanış var

Programda toplumda bağımlılıkla ilgili yaygın yanlış inanışlara da değinildi.

Uzmanlar en sık karşılaşılan yanlış düşüncelerden birinin bağımlılığın bir “irade sorunu” olarak görülmesi olduğunu belirtti.

Bağımlılığın aslında bir beyin hastalığı olduğunu ifade eden uzmanlar, profesyonel destek olmadan bu döngünün kırılmasının oldukça zor olduğunu söyledi.

Ayrıca bağımlılığı çözmek için evlendirme, askere gönderme veya sert disiplin uygulama gibi yöntemlerin çoğu zaman sorunu çözmediği, hatta daha da ağırlaştırabildiği vurgulandı.

Uzmanlardan ailelere ve gençlere önemli mesaj

Programın sonunda uzmanlar hem ailelere hem de gençlere önemli mesajlar verdi.

Bağımlılıkla mücadelede sanat, spor ve sosyal aktivitelerin koruyucu bir rol oynadığı ifade edildi. Ailelerin çocuklarının arkadaş çevresini, dijital alışkanlıklarını ve sosyal ortamlarını yakından takip etmeleri gerektiği vurgulandı.

Ayrıca psikolojik destek almanın bir zayıflık değil aksine sağlıklı bir adım olduğu ifade edilerek toplumdaki önyargıların kırılması gerektiği belirtildi.

Uzmanlar bağımlılıkla mücadelede en önemli mesajın ise şu olduğunu söyledi:

“Bırakmayı bırakmaktan vazgeçmeyin.”

Yardım almak isteyenler için tek numara: 115

Programın sonunda YEDAM’a ulaşmak isteyenler için en önemli bilginin 115 numaralı danışma hattı olduğu hatırlatıldı.

Bağımlılıkla ilgili destek almak isteyen bireyler ya da yakınları bu numarayı arayarak ücretsiz danışmanlık hizmetinden yararlanabiliyor.

Uzmanlar, bağımlılıkla mücadelede yalnız olunmadığını ve profesyonel destekle yeni bir hayatın mümkün olduğunu vurguladı.