Üreten Neden Kazanamıyor?

Değerli okurlar merhaba, bir ülke ekonomisi için en büyük güç şüphesiz ki üretimdir. Bir ülkenin gerçek gücü; döviz rezervlerinde, yüksek binalarında ya da rakamlardan ibaret büyüme tablolarında değil, üreticisinin ayakta kalabilmesinde saklıdır. Çünkü üretim durursa ekonomi yavaşlamaz; toplum nefessiz kalır.

Bugün Türkiye’de çiftçi üretiyor ama borç altında eziliyor. Sanayici üretmeye çalışıyor ama enerji maliyetleriyle mücadele ediyor. Esnaf dükkânını açık tutuyor ama kira ve vergi yükü altında ay sonunu getirmekte zorlanıyor. Çalışan üretiyor ama aldığı maaş, daha cebine girmeden eriyor.

Ortada ciddi bir çelişki var : Herkes çalışıyor, herkes yoruluyor ama kimse emeğinin karşılığını tam anlamıyla alamıyor.

Peki bunun nedenleri neler? En temel nedenlerinden biri üretim maliyetlerinin kontrol edilemez şekilde yükselmesi. Elektrik, akaryakıt, ham madde, kira, lojistik, vergi ve finansman giderleri artık birçok sektör için sürdürülebilir sınırların dışına çıktı. Üretici yalnızca mal üretmeye değil, aynı zamanda ayakta kalmaya çalışıyor.

Oysa güçlü ekonomiler, üreticisini baskılayan değil destekleyen sistemler kurar. Çünkü üretici kazanırsa çalışan da kazanır, piyasa da canlanır, devlet de güçlenir.

Bugün özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler için finansmana erişim büyük bir sorun haline gelmiş durumda. Yüksek faiz ortamında yatırım yapmak cesaret değil, neredeyse risk kumarı haline geldi. Üretici önünü göremiyor. Önünü göremeyen ekonomi ise büyüyemez.

Diğer taraftan toplumun geniş kesimlerinde giderek büyüyen bir sosyal adalet duygusu zedelenmesi var. İnsanlar artık sadece ne kadar kazandığına değil, kimin ne kadar kaybettiğine de bakıyor. Çünkü aynı ekonomik kriz, herkesi aynı ölçüde etkilemiyor.

Asgari ücretli için market hesabı bir hayatta kalma meselesine dönüşürken, sabit gelirli vatandaş her ay biraz daha geriye düşüyor. Bu nedenle ücret politikaları yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda toplumsal huzurun da bir parçasıdır. Özellikle yüksek enflasyon dönemlerinde ara zam taleplerinin temelinde yalnızca ihtiyaç değil, yaşam standardını koruma çabası vardır.

Ancak burada asıl çözüm yalnızca maaş artırmak değildir. Kalıcı çözüm; üretim maliyetlerini düşüren, yatırımı teşvik eden, vergide denge sağlayan ve üreticiyi nefes aldıran ekonomik dönüşümdür.

Devletin görevi sadece piyasayı izlemek değil, üretimin önündeki yükleri azaltacak adımlar atmaktır. Enerjide destek mekanizmaları, küçük işletmelere vergi kolaylıkları, uygun finansman modelleri ve yerli üretimi güçlendirecek uzun vadeli politikalar artık bir tercih değil zorunluluktur.

Çünkü bir ülke üreticisini kaybederse sadece ekonomik güç kaybetmez; umut da kaybeder.

Ve unutulmamalıdır ki, üretimin zayıfladığı yerde ne güçlü ekonomi kalır ne de sosyal huzur.

Hepinize umut dolu bir ülke ve mutlu yarınlar diliyorum.

Süheyla Gökçek

SMMM/Bağımsız Denetçi